พระไภษัชยคุรุในโลกจีน: ถ้ำ พิพิธภัณฑ์ และวัด
จากตุนหวงถึงไทเปและฮ่องกง เราติดตามพระไภษัชยคุรุ (藥師佛 เย่าซือฝอ) ได้จากพระสูตรแปล จิตรกรรมฝาผนัง และวัดที่ยังมีพิธีอยู่

ในภาษาจีน พระไภษัชยคุรุเรียกว่า 藥師佛 (อักษรย่อ 药师佛) หรือ 藥師琉璃光如來 บทความนี้รวบรวมสถานที่และวัตถุบางส่วนที่สถาบันผู้เก็บรักษาบันทึกไว้เอง
พระสูตรแปล
ตามบทศึกษาของพิพิธภัณฑ์พระราชวังแห่งชาติไทเป พระไตรปิฎกจีนฉบับไทโชมีคัมภีร์ว่าด้วยพระไภษัชยคุรุสิบหกเล่ม ฉบับเก่าที่สุดเชื่อว่าแปลโดยศรีมิตร (帛尸梨蜜多羅 ศตวรรษที่ 4) ฉบับที่แพร่หลายที่สุดคือฉบับของพระถังซัมจั๋ง (玄奘) และฉบับที่สมบูรณ์ที่สุดคือฉบับของอี้จิง (義淨) ซึ่งกล่าวถึงพระไภษัชยคุรุเจ็ดพระองค์
ตุนหวงและยวี่หลิน
ที่ถ้ำโม่เกา ถ้ำหมายเลข 220 ยังมีภาพ "เปลี่ยนแปลงพระสูตรพระไภษัชยคุรุ" (藥師經變) ขนาดใหญ่สมัยต้นราชวงศ์ถัง ส่วนที่ถ้ำยวี่หลิน สถาบันวิจัยตุนหวงระบุว่าถ้ำหมายเลข 19 มีภาพเรื่องเดียวกันสมัยห้าราชวงศ์ พร้อมฉากร่ายรำแขนเสื้อยาวและรำพิณผีผา ถ้ำหมายเลข 25 มีภาพพระไภษัชยคุรุสมัยกลางราชวงศ์ถัง
ในพิพิธภัณฑ์
พิพิธภัณฑ์พระราชวังกู้กงที่ปักกิ่งเก็บภาพเขียนแผ่นหนึ่งจากตุนหวง (สมัยห้าราชวงศ์ 34 × 30 ซม.) พระพุทธองค์ประทับบนดอกบัว พระหัตถ์ซ้ายถือบาตร พระหัตถ์ขวาถือไม้เท้าห่วง ที่ไทเป พิพิธภัณฑ์พระราชวังแห่งชาติเก็บพระสูตรฉบับเขียนมือสมัยหมิงที่มีภาพประกอบ และฉบับคัดลายมือพระสูตรของเหวินเจิงหมิงที่จางรั่วไอ่คัดไว้ในสมัยชิง
ไต้หวันและฮ่องกงวันนี้
วันประสูติพระไภษัชยคุรุตรงกับวันที่ 30 เดือน 9 ทางจันทรคติ ปี 2026 ตรงกับ 8 พฤศจิกายน (ดู เทศกาล) ในฮ่องกง วัดจ้ามซานที่อ่าวเคลียร์วอเตอร์มีวิหารพระไภษัชยคุรุเปิดทุกวัน และประกาศพิธีระหว่างวันที่ 17 ถึง 19 ตุลาคม 2026 ส่วนที่ซึนวาน ชั้นห้าของเจดีย์วัดตะวันตกถวายแด่พระองค์ ร่วมกับพระสุริยประภาโพธิสัตว์และพระจันทรประภาโพธิสัตว์ วัตถุจีนที่เราตรวจสอบแล้วรวมอยู่ในหน้า จีน
ข้อที่ยังไม่แน่ชัด
อายุของภาพเขียนเป็นไปตามที่พิพิธภัณฑ์ระบุ และอาจเปลี่ยนตามงานวิจัย แหล่งที่เราตรวจดูไม่ได้อธิบายที่มาของวันที่ 30 เดือน 9
แหล่งอ้างอิง
- 敦煌研究院 dha.ac.cn, 榆林窟第19窟、第25窟
- 故宫博物院 dpm.org.cn, 药师如来像页
- 國立故宮博物院 npm.gov.tw, 康熙《龍藏經》中藥師佛文本與圖像
- digitalarchive.npm.gov.tw, 清張若靄臨文徵明藥師經
- 湛山寺 chamshanmonastery.org
- 西方寺 wm.org.hk
Lapis ใช้ได้ฟรีและไม่มีโฆษณา คุณสามารถสนับสนุนการดูแลเว็บไซต์ได้