Kim jest Budda Medycyny?
Budda Medycyny to postać buddyzmu mahajany i wadżrajany o wielu imionach: Bhaiṣajyaguru w sanskrycie, Sangye Menla w Tybecie, Yaoshi Fo (药师佛) w Chinach, Yakushi Nyorai (薬師如来) w Japonii i Yaksa Yeorae w Korei.
Przedstawia się go zwykle siedzącego w medytacji, z ciałem w kolorze błękitu lapis lazuli, z misą w dłoniach, a czasem z gałązką mirobalanu. Poświęcona mu Sutra Buddy Medycyny opisuje dwanaście ślubów złożonych dla dobra wszystkich istot.
W Japonii poświęcono mu wiele świątyń, na przykład Yakushi-ji w Narze. W Tybecie jego wizerunek jest ściśle związany z tradycją medyczną (Sowa Rigpa).
Wszystkie jego imiona, język po języku, w oryginalnym piśmie i ze źródłami: Bhaiṣajyaguru, Menla, Yaoshi, Yakushi: imiona według krajów
Ludy Buddy Medycyny
Budda Medycyny nie należy do jednego narodu. Jego tradycja narodziła się w północno-zachodnich Indiach, następnie podróżowała przez wieki, niesiona przez mnichów, kupców i tłumaczy mówiących bardzo różnymi językami. Oto kim byli, wraz ze źródłami.
1. Skąd on pochodzi?
Sanskrycki rękopis jego sutry znajduje się wśród rękopisów Gilgit (znalezionych w 1931 r.) na terenie dzisiejszego północnego Pakistanu, w pobliżu starożytnej Gandhāry, na skrzyżowaniu Indii i Azji Środkowej[a]. Stamtąd buddyzm podążał Jedwabnymi Szlakami: Khotan, Kucha, miasta Sogdian, następnie Chiny, Korea, Japonia, Tybet, Mongolia i Nepal[b].
2. Rodziny językowe
| Rodzina języków | Języki | Rola |
|---|---|---|
| Języki indoaryjskie | Sanskryt, gāndhārī | Oryginalne teksty |
| Języki irańskie | Język chotański, język sogdyjski | Jedwabne Szlaki |
| Języki tocharskie | Tocharian A i B (Kucha, Turfan) | Buddyzm Dorzecza Tarim |
| Języki chińsko-tybetańskie | Język chiński, język tybetański, język Newar | Tłumaczenia główne, żywa praktyka |
| Języki koreańskie | Język koreański | Kult Buddy Medycyny (Yaksa Yeorae) |
| Języki japońskie | Język japoński | Kult Buddy Medycyny (Yakushi Nyorai) |
| Języki mongolskie | Język mongolski | Budda Medycyny (Otoch Manla) |
Sanskryt i Gāndhārī to języki indoaryjskie[c]. Chotański i Sogdian to języki irańskie, którymi posługują się ludy kupieckie i buddyjskie w Azji Środkowej[d]. Tocharian, używany w językach Kucha i Turfan, jest odrębną gałęzią języka indoeuropejskiego; większość zachowanych w nim tekstów jest buddyjska[e]. Chiński, tybetański i newar (Nepal) to języki chińsko-tybetańskie; Koreańczycy, Japończycy i Mongołowie należą do trzech innych rodzin[f].
3. Co mówi genetyka (z ostrożnością)
Starożytne badania DNA pokazują, że Azja Południowa i Środkowa zostały ukształtowane przez stare i powtarzające się mieszanie się populacji[g]. Mumie z Basenu Tarim z regionu Kucha i Khotan pochodzą głównie od bardzo starej miejscowej ludności[h]. Tybetańczycy są nosicielami wariantu genu EPAS1, który pomaga im żyć na dużych wysokościach[i]. Współcześni Japończycy mają pochodzenie z trzech głównych starożytnych źródeł[j].
Ważny: język, kultura czy wiara nie są przekazywane w genach. „Rasy” ludzkie nie są wiarygodnymi kategoriami biologicznymi[k]. Tradycja Buddy Medycyny jest przekazywana poprzez nauczanie, teksty i praktykę i każdy może do niej przystąpić.
4. Odzież
Mnisi noszą kasaya, szatę pierwotnie wykonaną ze zszytych ze sobą kawałków materiału. Jego kolor i kształt zmieniają się w zależności od kraju: ochra lub szafran w Azji Południowo-Wschodniej, bordowy i żółty w Tybecie i Mongolii, szary, brązowy lub czarny w Chinach, Korei i Japonii, gdzie staje się kesą noszoną na szacie[l]. Świeccy noszą swój lokalny strój: tybetańską czubę, mongolską deel, koreański hanbok, japońskie kimono[m].
5. Zwyczaje i praktyki
- Tybet i Mongolia: jest związany z medycyną tybetańską (Sowa Rigpa); około 1720 roku słynne obrazy medyczne regenta Desi Sangye Gyatso noszą tytuł „Ozdoba umysłu Buddy Medycyny”[n].
- Chiny: ludzie recytują jego sutrę i imię w imię zdrowia i długiego życia[b].
- Japonia: Świątynia Yakushi-ji (Nara) została oddana do użytku w 680 roku przez cesarza Tenmu w celu odzyskania jego małżonki, przyszłej cesarzowej Jitō[o]. Ósmy dzień każdego miesiąca jest jego świętem (ennichi)[p].
- Nepal: Buddyzm Newar utrzymuje rytuały w sanskrycie, przekazywane przez kapłanów wadżracaryi[q].
- Sztuka: wszędzie jest niebieski jak lapis lazuli, trzyma apteczkę i często roślinę leczniczą (myrobalan)[b].
6. Swastyka, znak szczęścia
Od sanskryckiego słowa swastyka pochodzi swasti, „dobre samopoczucie, szczęście”[r]. Jest to bardzo starożytny znak, święty w hinduizmie, buddyzmie i dżinizmie[s]. W buddyzmie jest to znak szczęścia i często oznacza wizerunki Buddy i świątynie[s].
- Chiny: 卍 jest czytane wàn„dziesięć tysięcy” i oznacza długie życie i niekończące się szczęście[r].
- Japonia: manji (卍); na mapach oznacza świątynię buddyjską[r].
- Tybet: Młody Drung, znak wieczności, ważny również w religii Bon[r].
- Korea i Mongolia: mandża po koreańsku, khas po mongolsku[r].
Nie znaleźliśmy żadnego poważnego źródła łączącego swastykę w szczególności z Buddą Medycyny: jest to znak wspólny dla całego buddyzmu.
Źródła tego rozdziału
- Gilgit manuscripts — Wikipedia · Birnbaum, The Healing Buddha
- Bhaisajyaguru — Wikipedia · R. Birnbaum, The Healing Buddha (1979)
- Indo-Aryan languages — Britannica · Gāndhārī — Wikipedia
- Khotanese · Sogdian — Wikipedia
- Tocharian languages — Wikipedia
- Glottolog, language families · Sino-Tibetan — Wikipedia
- Narasimhan et al., “The formation of human populations in South and Central Asia”, Science 2019 — doi
- Zhang et al., “The Bronze Age origins of the Tarim Basin mummies”, Nature 2021 — doi
- Huerta-Sánchez et al., “Altitude adaptation in Tibetans caused by introgression of Denisovan-like DNA”, Nature 2014 — doi
- Cooke et al., “Ancient genomics reveals tripartite origins of Japanese populations”, Science Advances 2021 — doi
- Statement on race and racism, American Association of Biological Anthropologists (2019)
- Kāṣāya — Wikipedia
- Chuba · Deel · Hanbok · Kimono — Wikipedia
- Four Tantras · Tibetan medicine — Wikipedia
- Yakushi-ji — Wikipedia
- 縁日 (ennichi) — Wikipedia JA
- Newar Buddhism — Wikipedia
- Swastika — Wikipedia
- Swastika — Britannica